Αμάθεια και κυριαρχία ΙΙ

Δύο από τα σημαντικότερα ζητήματα κριτικής σε βάρος του νέου βιβλίου Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού αφορούσαν στην κατάργηση της σχέσης αιτίου – αιτιατού στα ιστορικά γεγονότα καθώς και της χρονικής αλληλουχίας, αφού παρατηρούνται χρονολογικές παλινδρομήσεις ανάλογα με το θέμα διαπραγμάτευσης.
Η Natacha Polony, στο βιβλίο της «Τα χαμένα παιδιά μας» (εκδ. Πόλις), το οποίο είχαμε αναφέρει στην προηγούμενη δημοσίευση (Αμάθεια και κυριαρχία Ι), αφιερώνει αρκετές σελίδες για το ίδιο θέμα παρουσιάζοντας τη γαλλική «μεταρρυθμιστική» εμπειρία των τελευταίων 10-15 ετών. Αξίζει να παρουσιάσουμε κάποια αποσπάσματα:

«…Από το δημοτικό σχολείο, το ζητούμενο είναι να εμποδίσουμε το παιδί να τοποθετήσει τον εαυτό του μέσα στη μακρά διάρκεια… Το δόγμα είναι: ένα παιδί δημιουργεί τη σχέση με το χρόνο σύμφωνα με αυτά που ξέρει, σύμφωνα με τον εαυτό του… Για άλλη μια φορά, αντί να αντιπαραθέσουμε στην ομφαλοσκόπηση του παιδιού, τον κόσμο που το περιβάλλει και τις γενιές που προηγήθηκαν από αυτό, ενισχύουμε την ενασχόληση με τον εαυτό του, φτάνουμε να τρέφουμε όσα το βοηθούν να παλινδρομεί σε μια μωρουδιακή κατάσταση. Όχι μόνο δεν πρέπει να έχει συναίσθηση ότι ανήκει στην ανθρωπότητα και τη γενεαλογία της, αλλά κυρίως δεν πρέπει να βρίσκει νόημα σε αυτόν τον κυκεώνα που του δείχνουμε σε αποσπασματική μορφή και συχνά χαοτικά ανακατεμένη χρονολογική σειρά. Ο Dominique Borne, γενικός επιθεωρητής του Υπουργείου Παιδείας… δήλωνε στο περιοδικό «Le Debat»: «πρέπει να καταρρίψουμε το μύθο της ιστορικής συνέχειας… Η συνέχεια είναι μια πλάνη και μπορούμε να προστατέψουμε τα παιδιά από αυτή την πλάνη. Πρεπεί λοιπόν να τα απαλλάξουμε από τους χρονολογικούς πίνακες… ο πίνακας είναι αναγκαστικά κάτι τελεολογικό, το ένα γεγονός περιλαμβάνει το άλλο…» (και συνεχίζει η Polony)
«…Από τον Θουκιδίδη ακόμα, ο άνθρωπος είχε ανακαλύψει μια λογική στην αλληλουχία των γεγονότων. Ο ιστορικός του Πελοποννησιακού Πολέμου είχε αφαιρέσει το στοιχείο του ιερού και τη μοίρα από την ιστορία, για να την κάνει αντικείμενο ανάλυσης αιτιών και αποτελεσμάτων μέσω της παρατήρησης των γεγονότων. Δύο χιλιάδες τετρακόσια χρόνια αργότερα,… ο Claude Allegre (σ. εξαποδώ: υπουργός Παιδείας της κυβέρνησης Ζοσπέν) σχολίαζε… στην εφημερίδα France Soir: «Ζούμε σε μια παγκοσμιοποιημένη κοινωνία. Το πρόγραμμα του μαθήματος της ιστορίας στην τελευταία τάξη του Λυκείου θα παρουσιάζει λοιπόν ένα πανόραμα της παγκόσμιας ιστορίας. Βέβαια δεν θα μπούμε σε λεπτομέρειες. Θα αρκεστούμε σε μερικά στιγμιότυπα». Το ζάπινγκ ως πρότυπο της σχολικής σκέψης: να ένα πετυχημένο παράδειγμα των παιδαγωγικών μας αρχών», καταλήγει η Polony.

Νομίζω ότι οι ομοιότητες με την καθ’ ημάς συζήτηση είναι εντυπωσιακές! Οι πυλώνες της κυριαρχίας της παγκοσμιοποιημένης εξουσίας θα πρέπει να αναζητηθούν σ’ αυτό που η συγγραφέας αναφέρει ως κατευθυνόμενη παλινδρόμηση του παιδιού σε «μωρουδιακή κατάσταση» και στην άρση της σχέσης αιτιών και αποτελεσμάτων στην ιστορική παρουσίαση. Στόχος είναι να «εμπεδώσει» το παιδί το αξίωμα ότι ζει στην καλύτερη δυνατή κοινωνία. Κοινωνία «δημοκρατίας», «προόδου» και φυσικά κατανάλωσης! Γιατί να του υπενθυμίζουμε, μελετώντας το παρελθόν, τη θνητότητα των πολιτικών και κοινωνικών συστημάτων;
Αλλά θα επανέλθουμε…

Advertisements

2 Σχόλια to “Αμάθεια και κυριαρχία ΙΙ”

  1. gregykapogeorge Says:

    Στην εκπαιδευτική πρόταση-σύστημα της Μαρίας Μοντεσσόρι, η ιστορία στο Δημοτικό διδάσκεται ως εξής:

    Σε ένα τεράστιο υφασμάτινο ρολό!!! (ούτε καν βιβλίο, όχι CD, πηγές και άλλα φαιδρά…) το οποίο το παιδί αναγκάζεται να ξετυλίξει για να διαβάσει…, με προφανή την προσπάθεια να τονισθεί η γραμμικότητα των γεγονότων, παρατίθεται h ιστορία με αφηγηματικό τρόπο! Προφανώς δεν είναι εύκολο να συνδέσει το παιδί των 10-12 ετών με σχέση αίτιου αιτιατού γεγονότα που απέχουν χρονικά, αλλά δεν είναι αυτό το κυρίαρχο ζητούμενο σ’ αυτές τις ηλικίες…

    Το παιδί βιώνει ένα παρόν (το οποίο είναι σχετικά «φαρδύτερο» απ’ ότι το αντιλαμβάνεται ο ενήλικος), το παρελθόν σαν χρονικό σημείο !!!, και ένα μέλλον σαν ασαφή χώρο που εναποθέτει τις επιθυμίες του.

    Το σχολείο προσπαθεί να ξεχειλώσει και να οργανώσει χρονικά αυτό το παρελθόν για να βοηθήσει το παιδί να διδαχθεί και να ωριμάσει! Γι’ αυτό και η επισήμανσή σου στην φράση της Polony

    κατευθυνόμενη παλινδρόμηση του παιδιού σε “μωρουδιακή κατάσταση”

    είναι καίρια! Γι’ αυτό και δεν υπάρχει κάθετη αντίδραση από την πλευρά των modernizers!!! να διορθώσουν το βιβλίο! Θα περάσουμε όμως από «το πτώμα τους» για να αλλάξει η δομή του βιβλίου!

    Έ! Ας περάσουμε!

  2. Πόντος και Αριστερά Says:

    η Εύξεινος Λέσχη της Θεσσαλονίκης διοργανώνει εκδήλωση την Τετάρτη 18 Απριλίου, 8 μ.μ. στη αίθουσα εκδηλώσεων του σωματείου (Λεωφόρος Νίκης 13, 2ος όροφος). Το θέμα της εκδήλωσης είναι:

    “Περιεχόμενο και ιδεολογία του εγχειριδίου Ιστορίας της ΣΤ’ δημοτικού“

    Εισηγητές:

    -Βλάσης Αγτζίδης, διδάκτωρ σύγχρονης Ιστορίας ΑΠΘ

    -Αντώνης Παυλίδης, ιστορικός, διδάκτωρ Κοινωνιολογίας

    -Στάθης Πελαγίδης, καθηγητής Ιστορίας ΑΠΘ

    -Νίκος Λυγερός, καθιηγητής παν/μίου Λυών.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: